آناق، تاج زنان ترکمن

تاریخ 2016/9/30 21:20:00 | عنوان: آداب و رسوم

تصویر اصلی زنان ترکمن چادر نمی پوشند. لباسشان بلند، رنگی و کاملا" پوشیده است. اما چیزی که جلب توجه می کند حالت روسری شان است که انگار چیزی شبیه کاسه وارونه زیر آن قرار دارد برای همین شکل روسری یا شال شان را از بالای سر متفاوت می کند.
این شی کلیپس نیست. بلکه حلقه ای است که در تصویر می بینید. زنان بعد از ازدواج این حلقه که رنگ های مختلف دارد را روی سرشان می گذارند که آنها را از دوشیزه ها جدا می کند.

آنها حتی وقتی کسی برای یک لحظه در خانه را بزند هم می روند و این حلقه را روی سرشان می گذارند و بعد در را باز می کنند.

تاج نشانه ارتقا می باشد زن متاهل که شد نماد ارتقای خود را دریافت می کند
ممکنه با تولد فرزند این نماد شکل کامل تر بگیرد. هر دور جدید آناقی نشانه به دنیا آوردن یک فرزتد جدید باشد.

کما اینکه با موقعیت اجتماعی و سیاسی هم بی رابطه نیست زن نوربردی خان هم از آنافی بلند استفاده می کرد چرا که زن خان بالاترین درجه را در بین ایلات داشت.
پس آناقی زنان زنان ترکمن داستان ها و فلسفه هایی دارد که نیازمند کاوش علمی است

فلسفه استفاده از این نوع کلاه های بلند زنان را در راز و رمز روز های نبرد و جنگ باید جستجو کرد.زیور پیشانی نام های گوناگونی از قبیل((ایگمه))،(اوریما))و ((آلین شادی)دارد.و قدمت آن به اندازه تاریخ ترکمن هاست.هنوزدوره زمانی اون بطورکامل مشخص نگردیده است.
كلاه و روسری
1 – بوریك (Borik) یا عرقچین كه مانند عرقچین مردان است. روی این كلاه گرد و صاف (بدون برجستگی) بود و دختران آن را با زینت آلات من جمله پولك و قبك ها می آراستند. دختران غالباً بوریك را بر سرگذاشته و از روسری استفاده نمی كردند.

2- توپبی (Topbi): وقتی دختر تركمن عروسی می كرد به جای بؤریك یا كلاه دخترانه پیشانی بندی را جایگزین می كردند. كلاه و سربند در میان تركمن ها دارای اهمیت ویژه ای است. كلاه و سربند نه تنها معرف طایفه است. بلكه همانطور كه گفته شد و موقعیت زنان ازدواج كرده یا دختران را مشخص می كند. زنان تكه، نخورلی و ساریق كلاه هایی به شكل مخروطی ناقص كه قاعده ی آن را بالا است و از نی و چوب جارو و ... ساخته می شود بر سر می گذازند. عروس بعد از عروسی كلاهی تزیین شده بر سر می گذارد كه یموتها آنرا «هاساوا» یا «خاوه» یا «آلین دانگی» (Alyndang) می گویند و گوگلان ها به آن (Topbi) یا توپی می نامند. روی كلاه را با روسری می پوشانند. و در بالای آن دستمال بزرگ از حریر و یا نخ به نام «قین قاج» می اندازند كه یك سر آن پشت سر افتاده و با سر دیگر دهان را می پوشانند كه «یاشماق» می گویند. در میان یموت ها، زنان پارچه پیشانی بندی كه «آلاندانگی» نام دارد به دور سر بر روی یك روسری نقش دار می بندند و گره می زنند. در میان طایفه نخورلی ها قبل از رفتن عروس به خانه شوهر تاج عروسی را (آلین دانگی) نام دارد واز نی های ریز بافته شده و بر روی آن پارچه كشیده اند و با زیور پیشانی به نام «آلین شای» زینت یافته بر سر عروس می گذارند. درمیان گوكلانها زنانی كه پا به سن می گذارند از كلاه كم ارتفاعی به رنگ سیاه استفاده می كنند. كه علامت تجربه است. وقتی زنی نوه اش عروسی می كند این پیشانی بند به رنگ سفید كه نشانه احترام و بزرگی است در می آید.
به تدریج که زن به سنین میانه پا می نهداز بلندی((توپبی))(تاج عروس)کاسته می شود (هر سال به اندازه دو بند انگشت)وقتی کوتاه شد به آن ((تبرک)) می گویند.پیشانی بند زن در این مرحله به رنگ سیاه در می آیدکه علامت کار کشتگی و مجرب بودن است.در جوانی قرمز رنگ می باشد که علامت شادابی است.در مرحله پیری به رنگ سفید در می آید که نشانه عاقل بودن است .وقتی زن این پوشش سفید را داشته باشد نشانه آن است که نوهءدختریش را عروس کرده و برای نوهء پسریش نیز عروس گرفته است.




نوشته‌ای از پایگاه اطلاع رسانی دانشجویان ترکمن | Turkmen Students
http://www.turkmenstudents.com/old

نشانی این صفحه :
http://www.turkmenstudents.com/old/modules/news/article.php?storyid=18035